Pod patronatem „GP”

W dniach 14-15 czerwca 2019 roku, pałac Czartoryskich w Lublinie (siedziba Lubelskiego Towarzystwa Naukowego w Lublinie) gościł Kresowian i miłośników Kresów, którzy zjechali się ze całego świata. Nie jest to żart, bynajmniej. Wracając jednak do miasta mającego wielkie zasługi w naszej historii, trzeba mieć nadzieję, że scaleniowa myśl króla Zygmunta Augusta nadal w Lublinie drzemie i zbudzi się niebawem, ale o tym później. Głównym organizatorem II Kongresu Środowisk Kresowych było Stowarzyszenie „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego” w Lublinie.

II Kongres Środowisk Kresowych Rzeczypospolitej Polskiej zwołany pod hasłem: „Gród co Semper był Fidelis…”, w założeniach organizatorów miał uświetnić 100-lecie połączenia Lwowa z macierzą. Ja ośmieliłbym się powiedzieć, iż 100-lecie inicjacji niepodległości Polski. Jak ważny na przestrzeni dziejów był ten gród dla Polaków? Jak istotne dla sprawy polskiej były powoływane w nim inicjatywy? Jak stosunki wieloreligijne przekładały się na charakter Lwowa i jego mieszkańców? Czy niebagatelny rozwój polskiej kultury i sztuki w tym grodzie miał wpływ na nasze społeczeństwo?

Na powyższe i wiele innych pytań udzielono odpowiedzi. W pięknej reprezentacyjnej sali pałacu w trakcie Kongresu połączonego z Międzynarodową Konferencją Naukową, którą zaszczyciło swą obecnością wielu prelegentów. Niebawem będzie można przeczytać i poddać analizie wszystkie wystąpienia w nowo powołanym piśmie kresowym „Res Cresoviana”, którego pierwszy numer został zaprezentowany w trakcie kongresu.

Głównymi obszarami dla realizacji celów II Kongresu Środowisk Kresowych RP była integracja i możliwość regularnego spotkania się przedstawicieli środowisk kresowych z kraju i z zagranicy, podnoszenie kwestii merytoryczno – politycznych, jednoczenie się ponad podziałami politycznymi mimo niechęci ze strony PiS oraz trwałe wprowadzenie czynnika kresowego do dyskusji publicznej.

Prof.-Wodzimierz-Osadczy-na-II-Kongresie-rodowisk-Kresowych-RP– W tym roku mieliśmy gości z Kanady, z Francji, z Niemiec i Ukrainy. Środowiska kresowe są na tym spotkaniu reprezentowane w dość szerokim zakresie – zaznaczył dr hab. Włodzimierz Osadczy, prof. nadzw KUL, prezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”. Jednocześnie, organizatorzy zdają sobie sprawę z dużej fragmentaryzacji i zróżnicowania całego środowiska i nie roszczą sobie prawa do ich globalnej integracji. Dajemy sygnał, że warto się jednoczyć, choć nie podając konkretnej formuły organizacyjnej. Łączenie się w sytuacji koniecznej już jest ważnym osiągnięciem.

– Bardzo cieszy nas pozytywna opinia i relacja z kongresu przedstawiona przez Stanisława Srokowskiego, który wygłosił na nim jeden z głównych referatów. Wskazał on Lublin jako jeden z głównych, obok Wrocławia, ośrodków ruchu kresowego w Polsce – dodaje prof. Osadczy.

Biskup M._Buczek-IMG_20190614_110401Jego

Edukatorami na tej prześwietnej konferencji byli między innymi:

Ekscelencja bp Marian Buczek, biskup senior charkowsko – zaporoski, który w swej wypowiedzi nakreślił działalność św. abp Józefa Bilczewskiego; Stanisław Srokowski z Wrocławia, „patriarcha” Środowiska Kresowego, w swym pogłębionym referacie omówił twórców polskiej literatury we Lwowie oraz szeroko pojętej kultury; Aleksandra Osadczy z Lublina konstruktywnie wyłożyła tezy ambasadora Włoch w Warszawie Francesco Tommasiniego dotyczące przynależności Lwowa i Małopolski Wschodniej do Polski; Władysław Bełza przypomniał o nieludzkich zachowaniach Ukraińskiej Armii Halickiej w stosunku do ludności polskiej na przykładzie Ludwika Solskiego zamordowanego 1 kwietnia 1919 roku; red. Romuald Starosielec z „Myśli Polskiej” w swym odczycie mówił o potrzebie napiętnowania zbrodni; prof. nadzw dr hab. Adam Kulczycki ze Strasburga, I wiceprezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, odniósł się do dzisiejszego traktowania historii Lwowa przez władze ukraińskie; dr hab. Włodzimierz Osadczy, prof. nadzw KUL, prezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, omówił natomiast planowany rozwój lwiego miasta w dwudziestoleciu międzywojennym; mgr Piotr Panasiuk, skarbnik Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, wspomniał o doniosłości dla całego regionu Targów Wschodnich; dr Renata Pomarańska z Rzeszowa, I sekretarz Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, omówiła znaczenie lwowskiej przestrzeni publicznej w świetle twórczości Stanisława Lema; dr Ryszard Gajewski, II wiceprezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, przybliżył postać innego wielkiego lwowianina prof. Leopolda Caro; Maria Bielecka II sekretarz Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego” koncentrując się na pracach Witolda Szołgini przybliżyła słuchaczom międzywojenny Lwów.

 

Prezentację o początkach lotnictwa wojskowego nad Grodem Zawsze Wiernym zaprezentował Krzysztof Żabierek z Bydgoszczy. Wielu słuchaczy usłyszało po raz pierwszy, że szachownica będąca po dzień dzisiejszy znakiem Polskiego Lotnictwa Wojskowego powstała właśnie we Lwowie, w dniach tzw. Pierwszej Obrony. Bruno Różycki natomiast wygłosił swoją opinię na temat stosunku Józefa Piłsudskiego do miasta.

Ważne zasługi w zorganizowanie Kongresu miał przede wszystkim dr hab. Adam Kulczycki, prof. nadzw. socjologii, filozof, prawnik, teolog, dziennikarz, I wiceprezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego” a także Piotr Panasiuk, skarbnik Stowarzyszenia IPiDK i dr Ryszard Gajewski, II wiceprezes Stowarzyszenia IPiDK.

– Przede wszystkim dziękuję PKN Orlen, który był głównym sponsorem. Podziękowania składam na ręce Pana Prezesa Daniela Obajtka. Będziemy chcieli podziękować mu osobiście. To ważne, że duży koncern włącza się w tematykę kresową i zauważa ją. W sposób szczególny mobilizuje nas to, dowartościowuje i honoruje – mówi „GP” prof. Kulczycki.

– Dziękuję również naszym Darczyńcom. Chciałbym szczególnie wymienić tu Fundację PZU, która przekazała sporą dotację. Dziękuję Pani Prezes Jolancie Zabarnik-Nowakowskiej, a także prezesowi PZU Pawłowi Surówce. Dziękuję też Fundacji PGNiG z Panem Prezesem Krzysztofem Decem na czele, któremu pilne sprawy uniemożliwiły udział w Kongresie. Zapewnił jednak, że jest duchem i sercem z nami i wspiera nas. Stąd, przekazuję też ukłony Panu Prezesowi PGNiG Piotrowi Woźniakowi. Dziękujemy też Azotom Puławy, naszemu regionalnemu darczyńcy. Dziękuję dr Krzysztofowi Bednarzowi, prezesowi Grupy Azoty Puławy i Pani Wiceprezes Annie Zarzyckiej- Rzepeckiej za przychylne podejście do naszej prośby. Środowisko Kresowe to zauważa. Ogromnie jestem wdzięczny i zobowiązany Panu Europosłowi Ryszardowi Czarneckiemu za włączenie się w rozmowy i negocjacje ze sponsorami i darczyńcami. Również Polska Grupa Energetyczna Obrót SA wsparła nas, stąd dziękuję Panu Prezesowi Robertowi Chomie, byłemu prezydentowi Przemyśla, którego reprezentował dyrektor Dariusz Dudek z oddziału w Lublinie. Pomogła nam też firma Krautex, której prezes zapewniał o wsparciu dla środowisk kresowych, a także Fundacja Kisiela. Pragnę też podziękować regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych w Lublinie za to, że włączyli się we wsparcie II Kongresu Środowisk Kresowych. Dziękuję też wszystkim mniejszym lub większym darczyńcom i firmom, które wsparły Kongres, szczególnie Lubelskiemu Towarzystwu Naukowemu. Bardzo dziękuję też księdzu biskupowi Marianowi Buczkowi, który daje dziś świadectwo o Kościele i Polakach na Kresach.

Prof. Kulczycki przekazał też podziękowania honorowym patronom Kongresu, co pokazuje rangę wydarzenia. Szczególnie JE ks. kard. Marianowi Jaworskiemu, pochodzącemu ze Lwowa i przyjacielowi św. Jana Pawła II, któremu nacjonaliści ukraińscy zablokowali ingres i przed którym chylę czoła. Dziękuję też bp Antoniemu Dydyczowi i bp. Maranowi Buczkowi, a także Panu Senatorowi Mieczysławowi Golbie (Solidarna Polska) i Panu Europosłowi Ryszardowi Czarneckiemu (PiS). Bardzo cieszą nas ciepłe słowa ze strony Stanisława Srokowskiego. Powtarzam: w jedności siła! Nie damy się zastraszyć! – podkreśla prof. Kulczycki.

W zwięzłych słowach starałem się przybliżyć państwu o czym była tam mowa. Ja również miałem tę możliwość by parę słów wypowiedzieć z mównicy. Opowiedziałem o swej książce pt. „Lwowski ptak” napisanej w hołdzie Orlętom Lwowskim. Często dzieciom kilkunastoletnim, które dziś spoczywają na Cmentarzu Orląt, który każdy Polak winien odwiedzić obowiązkowo.

Kongres-IMG 20190614_110153

W trakcie kongresu dokonano uroczystego wręczenia nagród laureatom III Międzynarodowego Konkursu o Kresach Wschodnich. Cieszy fakt, że polska młodzież pisze o Kresach, zdobywając przy tym szeroką wiedzę.

Szkoda, że na konferencje nie dotarli wszyscy z zapowiedzianych gości, niewątpliwie ze szkodą na nieomówione w związku z tym kwestie. Szczęściem dla organizatorów przybyło wiele osobistości, które zapełniły harmonogram do granic możliwości. Wspaniała atmosfera, możliwość nabycia ciekawych książek w większości naukowych, ale również beletrystycznych. Co w moim przekonaniu powinno cieszyć, gdyż należy wykorzystywać każdy sposób do nauki historii i patriotyzmu.

Podczas II Kongresu Środowisk Kresowych podsumowano działania władz III RP, które jak dotąd niewiele wnoszą, oraz przypomniano postulaty pojawiających się od pewnego czasu o konieczności zjednoczenia ruchu kresowego. Cóż to może oznaczać? Z pewnością o wiele większe przełożenie żądań Kresowian na wprowadzenie ich w życie.

Czy możemy tego zaniedbać? Ależ możemy! Możemy przez następne dziesięciolecia spotykać się i deliberować o sprawach związanych z Kresami. O odradzającym się banderyżmie, o stosunku Litwinów do mieszkańców Litwy chcących móc czuć się Polakami i o problemach Polaków na Białorusi. Jak najbardziej możemy puszczać mimo uszu coraz silniejszy głos Związku Ukraińców w Polsce. Konkluzja sama się nasuwa – albo oni, albo my będziemy mieli coś do powiedzenia. I z tym stwierdzeniem państwa pozostawiam. Życząc sobie i wam przebudzenia wspomnianej na początku myśli scaleniowej i zjednoczenia środowisk kresowych przynajmniej w Rzeczypospolitej. Jeśli nadal ktoś zapyta – po co? Odpowiem – głos Zjednoczonych Środowisk Kresowych w istocie stanie się ważny.

Piotr Tymiński, współpraca: Piotr Jastrzębski

Więcej na: https://kresy.pl/wydarzenia/prof-osadczy-ta-noc-w-realizacji-spraw-kresowych-kiedys-ustapi-i-doczekamy-sie-rzeczywistej-dobrej-zmiany/ ;

https://www.youtube.com/watch?v=LxmJ31_3NZI ;

https://www.youtube.com/watch?v=sHtCmn6xjU0&;t=40s ;

https://www.youtube.com/watch?v=g4ACUFHXLvg&;t=762s

Relacje z Kongresu można obejrzeć na: https://lublin.tvp.pl/43078908/ii-kongres-srodowisk-kresowych ;

http://lublin.tvp.pl/43083113/ii-kongres-srodowisk-kresowych ;

http://lublin.tvp.pl/43093449/po-kongresie-srodowisk-kresowych ;

https://polonia24.tvp.pl/43139507/18062019-ii-kongres-srodowisk-kresowych-rzeczpospolitej-polskiej-w-lublinie;

https://www.youtube.com/watch?v=ISwLHAry-RE;

 

https://www.youtube.com/watch?v=CS2f8SgF_xU&;t=269s;

 

https://www.youtube.com/watch?v=LxmJ31_3NZI&;t=1s;

 

https://www.youtube.com/watch?v=sHtCmn6xjU0&;t=19s

Leave a Reply

Your email address will not be published.